Zwaarde buien betekent meer droogte in een opwarmende wereld

Zwaarde buien betekent meer droogte in een opwarmende wereld

Beeld: Billie Eilish

Klimaatverandering zorgt niet alleen voor meer regen, maar ook voor een groeiend tekort aan beschikbaar water op land. Dat blijkt uit een nieuwe studie in het wetenschappelijke tijdschrift Nature. Onderzoekers concluderen dat hevigere en meer geconcentreerde regenval ertoe leidt dat water minder goed door de bodem wordt opgenomen. Daardoor raken grondwaterreserves, rivieren en ecosystemen juist sneller uitgeput.

Volgens de studie kan tegen de tijd dat de aarde gemiddeld 2 graden Celsius warmer is geworden, ongeveer 27 procent van de wereldbevolking te maken krijgen met “abnormaal droge omstandigheden”. De aarde is sinds de industrialisatie al bijna 1,5 graden opgewarmd.

“Intensere buien is een gegeven in een warmere wereld”, zegt klimaatwetenschapper Justin Mankin van Dartmouth College, hoofdauteur van het onderzoek. Hij vergelijkt de situatie met land dat “uit een brandslang moet drinken”: er valt in korte tijd zoveel regen dat de bodem het niet kan verwerken.

De onderzoekers wijzen erop dat grote stroomgebieden zoals die van de Amazone, de Nijl, de Mississippi, de Ganges en de Yangtze nu al tekenen van verdroging vertonen door de veranderende neerslagpatronen. Vooral zeer droge en juist extreem natte regio’s worden getroffen, al geldt het effect wereldwijd.

De verklaring is volgens de wetenschappers relatief eenvoudig. Warmere lucht kan meer vocht bevatten — ongeveer 7 procent extra per graad opwarming. Daardoor valt regen minder regelmatig, maar wel in intensere buien. Waar lichte, verspreide regen rustig in de bodem kan trekken, blijft water na stortbuien vaker aan het oppervlak liggen. Vervolgens verdampt het opnieuw voordat het grondwater kan aanvullen of planten kan voeden.

Daar komt nog een tweede effect bij: langere periodes tussen regenbuien zorgen voor extra zonnige dagen, waardoor nog meer water verdampt.
Voor hun analyse gebruikten de onderzoekers een aangepaste versie van de Gini-coëfficiënt, normaal bedoeld om inkomensongelijkheid te meten. Daarmee brachten zij de “ongelijkheid” van regenval in kaart.

Klimaatonderzoeker Flavio Lehner noemt het “de eerste studie die vanuit waarnemingen laat zien dat geconcentreerde neerslag de watervoorraad op land kan verminderen.”

Bron: https://www.bloomberg.com/news/articles/2026-05-13/why-more-intense-bursts-of-rain-are-making-the-planet-drier?

Andere artikelen: