Bosbranden razen over Noord-Amerika en Europa, hittegolven teisteren Azië, en we beleven mogelijk het warmste jaar ooit gemeten. Ondertussen waarschuwt de World Food Programme dat volgend jaar 50 miljoen extra mensen honger zullen lijden door de naderende ‘super El Niño’. Extreme hitte en waterschaarste leiden tot meer misoogsten, stijgende voedselprijzen, migratiedruk en geopolitieke instabiliteit. Precies in deze context staat een lang verwaarloosd VN-verdrag onverwacht in de schijnwerpers.
De UNCCD (UN Convention to Combat Desertification), oftewel het VN-verdrag tegen woestijnvorming, landdegradatie en droogte, werd in 1992 in Rio ondertekend als één van drie grote milieuverdragen, naast het Klimaatverdrag en het Biodiversiteitsverdrag. Maar waar die twee laatste decennialang de meeste aandacht kregen, bleef de UNCCD onderbelicht. Dat verandert nu: vanaf 17 augustus 2026 komen in Ulaanbaatar, Mongolië, zo’n 197 landen samen voor COP17, de zeventiende tweejaarlijkse conferentie van aangesloten landen.
De vraag op deze top is: hoe zet je toezeggingen om in acties? Twee jaar geleden in Riyad werd de Riyadh Global Drought Resilience Partnership gelanceerd, waaraan nu meer dan 12 miljard dollar over zeven jaar is toegezegd. Dat geld moet naar 74 door droogte-getroffen landen, waarvan een groot deel hun plannen voor droogtemanagement hebben ingediend, waaronder slimmere irrigatie, droogtebestendige gewassen, regenwateropslag en herstel van productieve bodems. Deze plannen moeten omgezet worden naar concrete projecten, zodat deze geïmplementeerd kunnen worden.
Opvallend is dat landen die bij het klimaatverdrag blokkeren of afhaken, zoals Saoedi-Arabië en de VS, bij de UNCCD juist actief zijn.
Maar eerlijk: 12 miljard klinkt veel, maar is het niet. De UNCCD schat dat er tot 2030 ongeveer 2,6 biljoen (= 2.600 miljard!) nodig is om landdegradatie, droogte en verwoestijning écht aan te pakken. Bovendien komt het geld nog volledig uit de publieke sector. UNCCD-secretaris Yasmine Fouad benadrukt dat o.a. voedsel- en textielbedrijven die dagelijks afhankelijk zijn van water en gewassen een rol moeten spelen in de financiering. Zij geeft aan: hoe meer land wordt hersteld, hoe meer productieve bodem beschikbaar komt.
Het Nederlandse Commonland herinnert rijke landen eraan dat dit hun eigen belang raakt; gedegradeerd land elders bedreigt hun voedselvoorziening, migratiedruk en toeleveringsketens.
COP17 lijkt een kantelpunt: woestijnvorming verschuift van onbelicht COP-thema naar de kern van de mondiale agenda voor klimaat en voedselzekerheid. Maar er zit nogal een kloof tussen een 12 miljard aan toezeggingen en 2,6 biljoen aan werkelijke behoefte.
Wie gaat die kloof dichten en wanneer?
Bron: The Guardian (https://www.theguardian.com/environment/2026/aug/17/spotlight-on-un-cop17-desertification-summit-mongolia)
