De planetaire systemen waarvan de mens afhankelijk is, staan er slechter voor dan ooit, zo blijkt uit het jaarlijkse rapport onder leiding van het Potsdam Institute for Climate Impact Research dat vandaag is gepubliceerd.
Van de negen ‘planetaire grenzen’ worden er zeven overschreden op het hoogste niveau ooit. Slechts twee grenzen lieten de afgelopen tien jaar verbetering zien.‘De diagnose is ondubbelzinnig: de druk neemt toe langs elke planetaire grens die zich al buiten de veilige werkruimte bevindt’, aldus Boris Sakschewski, hoofdauteur van het rapport. ‘Dit betekent dat het risico op grootschalige, aanhoudende en mogelijk onomkeerbare veranderingen toeneemt, terwijl onze foutmarge bij het aanpakken van deze problemen kleiner wordt.’
Volgens Johan Rockström, mede-auteur van het rapport, is ‘het versnellen van de actie om terug te keren naar een veilige werkruimte over alle planetaire grenzen heen [...] essentieel om levens en bestaansmiddelen te beschermen en de belofte van gedeelde toekomstige welvaart waar te maken.’ De mensheid is hier volgens hem toe in staat, maar er is wel haast bij.
Het rapport waarschuwt dat het vermogen van landschappen en waterlichamen om de enorme uitstoot en vervuiling op te vangen en de verergerende klimaatcrisis te bufferen, mogelijk sterk wordt overschat. Hoewel bossen en oceanen een enorme hoeveelheid van de door ons uitgestoten koolstofdioxide hebben opgenomen, zijn er tekenen dat deze natuurlijke systemen haperen.
Planeet vertelt ons dat ze uit balans is
Het rapport volgt op een reeks extreme gebeurtenissen die volgens wetenschappers veel waarschijnlijker zijn geworden door de ontwrichting van ons milieu. ‘Dit zijn geen afzonderlijke noodsituaties; de planeet vertelt ons, in elke regio tegelijk, dat ze uit balans is’, aldus Hindou Oumarou Ibrahim, voorzitter van Planetary Guardians, een coalitie van wetenschappers, bedrijfsleiders en activisten.
Het rapport werd kort na de start van Climate Week gepubliceerd. Deze week, die vooraf gaat aan de Algemene Vergadering van de VN, belooft de grootste editie ooit te worden. Toch heerst er een algemene terughoudendheid om over de opwarming van de aarde te spreken. Volgens Helen Clarkson, CEO van de Climate Group, heeft ze ‘nog niet eerder zo'n mate van 'green-hushing' [het bewust niet naar buiten treden met klimaatambities] gezien. Veel bedrijven vertellen ons dat ze wel aanwezig zullen zijn, maar niet al te opvallend. Maar na een zomer als deze, waarin we zoveel door klimaatverandering veroorzaakt leed hebben gezien, is dit het moment om van ons te laten horen.’
