Vrouwenteam brandweer vecht voor regenwoud Borneo

Terwijl een super El Niño Indonesië teistert en dit jaar al duizenden hectare land in Kalimantan in vlammen opging, staat er één groep pal op de frontlinie: ‘The Power of Mama’, het eerste volledig vrouwelijke brandweerteam in Indonesië, in 2022 mede opgezet en getraind door de NGO YIARI. (The Guardian en Mongabay)

Het begon met een boer die weigerde zijn vuur te blussen. YIARI-medewerkers vroegen het hem, de autoriteiten vroegen het hem, maar er gebeurde niets. Toen vertelden ze het aan zijn vrouw. Zij sprak hem toe, en het vuur ging uit.

In totaal 146 vrouwen, van 20 tot 58 jaar, uit tien dorpen in West-Kalimantan in Indonesisch Borneo, patrouilleren dagelijks van tien tot vier uur door hoogrisicogebieden. Ze worden getraind door de NGO YIARI in brandbestrijding, dronebediening en gemeenschapsvoorlichting. Wat begon als weerstand (‘wat weten moeders er nou van?’) groeide uit tot erkenning. De vrouwen, vaak huisvrouwen, die juist veel last ondervinden door de branden, overtuigen boeren om land niet meer plat te branden voor palmolie. Ook houden ze ondergrondse veenbranden in de gaten die weken kunnen doorsmeulen zonder zichtbare vlam.

Droogte sinds eind juni heeft sloten en rivieren doen opdrogen, waardoor blussen bijna onmogelijk is geworden, terwijl huizen soms maar honderd meter van het vuur liggen. Vooral kinderen onder de vijf hebben veel last van de rook. Deze kan zelfs levensbedreigend zijn. Daarnaast liggen de brandende gebieden vlak naast een regenwoud in Ketapang, waar één van de grootste orangutan-populaties woont die door het vuur en de rook extra bedreigd worden.

In 2023 won ‘The Power of Mama’ de ‘Indonesian Clean Air Championship’. Maar zoals YIARI-directeur Karmele Llano Sanchez het verwoordt: het gaat niet alleen om het blussen van vuur, maar om vrouwen die hun rechtmatige, krachtige plek in de samenleving opeisen. Een verhaal over klimaatverandering, gendergelijkheid en gemeenschapskracht in één, en een herinnering dat lokale, vrouwgeleide oplossingen vaak het verschil maken waar bestaande systemen falen.

Bronnen: The Guardian https://www.theguardian.com/world/ng-interactive/2026/sep/16/indonesia-fires-borneo-el-nino-women-haze en Mongabay https://news.mongabay.com/2023/11/in-borneo-the-power-of-mama-fight-indonesias-wildfires-with-all-woman-crew/