In 19e-eeuws Engeland kon je vier jaar lang elke dag een ander appelras eten. Nu liggen er vooral Elstar, Jonagold en Granny Smith in de schappen. Hetzelfde geldt voor rijst: ooit teelden boeren wereldwijd 26.000 variëteiten, maar vandaag zijn dat er nog slechts 64. De grootste boosdoener? Onze manier van voedselproductie. Volgens Liesje Mommer, hoogleraar bij Wageningen Universiteit, ligt de sleutel op je bord.
De landbouw is de afgelopen eeuw steeds efficiënter geworden, maar dat heeft een prijs. Monoculturen – velden waar slechts één gewas groeit – domineren ons voedselsysteem. Wereldwijd is twee derde van de voedselproductie afhankelijk van slechts negen gewassen, zoals rijst, mais en tarwe. Dat maakt ons systeem kwetsbaar: als er een ziekte in een van die gewassen uitbreekt, zijn de gevolgen enorm.
Meer diversiteit in de landbouw – en op ons bord – is niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor ons. “Diversiteit maakt landbouwsystemen weerbaarder tegen ziektes, plagen en klimaatverandering,” zegt Mommer. Daarnaast zijn gewassen zoals fruit en noten afhankelijk van bestuivers zoals bijen, die alleen gedijen in een biodiverse omgeving.
Je kunt al beginnen met kleine, bewuste stappen:
- Eet gevarieerd: Probeer nieuwe soorten groenten, granen en fruit. Varieer je dieet en ga op zoek naar vergeten rassen.
- Koop lokaal: Kies voor producten van boeren in je omgeving. Brood van lokale tarwe of bier van gerst uit de buurt helpt de verbinding met het landschap herstellen.
- Minder vlees: Door minder vlees en zuivel te eten, maak je ruimte voor natuur-inclusieve landbouw.
- Haal eten bij alternatieven: Denk aan de markt, een voedselinitiatief zoals Herenboeren, of rechtstreeks bij de boer.
“Probeer eens een maand lang elke dag iets anders te eten,” suggereert Mommer. “En haal je eten niet alleen uit de supermarkt, want daar vind je maar een handvol soorten groenten.”
Ook boeren spelen een belangrijke rol. Innovaties zoals strokenteelt – waarbij verschillende gewassen naast elkaar groeien – vergroten de biodiversiteit en versterken de gewassen. Planten profiteren van elkaar: mais en tuinbonen bijvoorbeeld leveren samen vaak een hogere oogst op. Dit vraagt wel om aanpassingen in machines, logistiek en regelgeving. Maar boeren die hiermee experimenteren, laten zien dat biodiversiteit en voedselproductie hand in hand kunnen gaan.
Biodiversiteit begint op je bord. Door bewust te kiezen voor variatie en lokaal geproduceerde voeding, draag je direct bij aan een gezondere planeet. “Als we de verbinding met ons voedsel herstellen, kunnen we ook de natuur herstellen,” besluit Mommer. “De natuur oordeelt niet. Als we haar ruimte geven, komt ze terug.”
Maak van je maaltijd een stap richting verandering.
Bron: nemokennislink
#biodiversiteitopjebord
