Rob Jetten, waar blijft dat klimaatplan?, vraagt Jelmer Mommers van de Correspondent zich af: 'In een zomer vol vernietigende bosbranden hoorden we premier Jetten – voormalig klimaatdrammer – nauwelijks over klimaatverandering. Dat is een misser. Alleen met een helder verhaal over verduurzaming kan Jetten de intense polarisatie op dit onderwerp afremmen.
De premier deelde filmpjes waarin hij de schade van bosbranden inventariseerde en ijsjes uitdeelde aan bejaarden, maar noemde daarin het woord klimaatverandering niet. Hij ging op bezoek bij een nieuwe waterstoffabriek van Shell, glunderend in een rood-gele bedrijfsoverall – zonder iets te zeggen over het feit dat de olie- en gasgigant net een groot deel van zijn Europese zonne- en windparken in de uitverkoop had gezet.
Half augustus zei Jetten dan eindelijk hardop dat de hitte en de droogte door klimaatverandering zullen toenemen. Het kabinet zou volgend voorjaar waarschijnlijk extra maatregelen nemen, zei hij. Nu was alles erop gericht ‘om uit te voeren wat we hebben afgesproken’. Want ‘minder praten en vooral heel veel doen, dat is wat nu nodig is’.
Nee, dat idat is veel te weinig. Niemand betwist dat uitvoering van eerder gemaakte plannen belangrijk is, maar van een premier verwachten we óók een visie. Sterker nog: zonder goed verhaal over de aanpak van klimaatverandering zal de verduurzaming blijven voortsukkelen.' (...)
'Op het eerste gezicht is het wel begrijpelijk, zelfs tactisch dat Jetten zich deze zomer niet aan het klimaat wilde branden. De rechterflank in de Kamer zit totaal niet te wachten op een premier die elke verzakkende dijk aangrijpt om klimaatmaatregelen te pushen. Als leider van een minderheidskabinet heeft Jetten die partijen wel nodig. Hij kan zich geen politieke controverse veroorloven over wat hij zelf het meer ‘ideologische debat’ noemt over klimaat en migratie. (...)
Het zal ongetwijfeld debat uitlokken als Jetten een visie op de groene toekomst van Nederland gaat verkondigen. Mooi, dat doorbreekt dan gelijk de illusie dat alles al vaststaat – alsof de overheidsbureaucratie het groene walhalla alleen nog over de mensen hoeft uit te rollen. Dat is de verkeerde route, want nogmaals: de verduurzaming is een gezamenlijk project dat alleen slaagt als de overheid de juiste voorwaarden schept waardoor mensen en bedrijven kunnen en willen meedoen.
Leiderschap en visie graag
De premier moet zich dus niet alleen focussen op de uitvoering van gemaakte plannen, maar óók een realistische visie schetsen op een wenselijke toekomst. Maak duidelijk wat we winnen met duurzaamheid: minder hitte, minder brandstofkosten, minder luchtvervuiling – en meer groen in de buurt. Geef argumenten, ga op je strepen staan, laat je idealen horen. Dát is leiderschap, dát wekt vertrouwen. Het zou van Jetten een groots premier kunnen maken: de man die Nederland zijn pragmatische optimisme teruggaf, en dat oude gevoel dat we samen op weg zijn naar iets beters.'
