Stel je voor. Je staat in de supermarkt. Je pakt een zakje op. Er staat op: Plantaardige kipstukjes 100% vegan. En toch denkt je dat je een kip vasthoudt.
Dat is de burger die de EU voor ogen heeft. Verward. Hulpeloos. Niet in staat te begrijpen wat er staat. Een burger met immense mentale uitdagingen. Een burger die per ongeluk een vleestomaat koopt terwijl het recept om een biefstuk vraagt.
Die burger bestaat niet. Uit panelonderzoek van Radar onder ruim 20.000 Nederlanders blijkt dat 96% begrijpt dat een vegaworst een product zonder vlees is. In Duitsland vindt 84% dat strengere wettelijke regels helemaal niet nodig zijn. En de alternatieve benamingen zoals ‘plantaardige schijf’ zorgen juist voor méér verwarring: 30% weet dan niet wat ze kopen. De verwarring bestaat niet. Behalve in de vergaderzalen waar deze wetgeving is uitgedacht.
En in die vergaderzalen zat niet de consument. Het amendement van de Franse parlementariër Céline Imart kroop onverwacht mee als verstekeling in een wet die eigenlijk de positie van boeren moest versterken terwijl plantaardige benamingen helemaal niet geagendeerd stonden. Zo werkt het. Zachtjes, systematisch, effectief. Lobbypolitiek onder het mom van bescherming.
Gisteren bereikten de onderhandelaars een akkoord. En dat akkoord is een meesterwerk van willekeur. De *veggieburger* mag blijven bestaan. De *veggiesteak* wordt verboden. *Kip*, *bacon* en *rundvlees* ook niet meer op plantaardige verpakkingen. Begrijpt u het nog? *Burger* mag. *Steak* niet.
Iemand in Brussel heeft met een liniaal door de Nederlandse woordenschat getrokken en besloten: tot hier en niet verder. Op welke wetenschappelijke grond? Er bestaan geen gegevens die aantonen dat consumenten verward raken. Geen enkele studie. Nul. De lobby heeft gewoon beter geluncht dan de wetenschap.
Woorden zijn bruggen. Ze maken het nieuwe bereikbaar via het vertrouwde. Neem die brug weg, en de oversteek wordt groter. Ondertussen brandt de wereld. De veeteelt stoot meer broeikasgassen uit dan het volledige mondiale transport. Elke plantaardige keuze telt. Die keuzes worden nu met opzet moeilijker gemaakt niet door de natuur, niet door de markt, maar door een politiek besluit dat de vingerafdrukken van de lobby nog niet heeft afgewassen.
Brussel had de plantaardige sector kunnen steunen. In plaats daarvan heeft het haar de mond gesnoerd. Met dank aan een commissie die liever woorden verbiedt dan de bewoners op aarde redt.
Dat is pas een misteak.
Bronnen:
Radar/AVROTROS panelonderzoek & Appinio flashtest
Foodwatch juridisch advies & Duits opinieonderzoek
