Op de ruigste zeeën maken woeste golven bubbeltjes in het water. Al die bubbeltjes wereldwijd verplaatsen extra CO2 uit de lucht naar de oceanen, blijkt uit nieuw onderzoek. Dit lijkt goed klimaatnieuws. Echter het is op 2 januari ook niet direct het moment om ‘de bubbels’ weer open te trekken. De totale opname van CO2 uit de atmosfeer door oceanen en bossen blijft hetzelfde, alleen de verdeling is anders.
Nieuw onderzoek van Britse en Duitse wetenschappers in Nature Communications laat zien dat de rol van oceanen groter is dan eerder gedacht, en die van bossen mogelijk kleiner. ‘Een belangrijk onderzoek’, oordeelt klimaathoogleraar Jack Middelburg (Universiteit Utrecht), ‘dat ons dwingt een nieuw beeld te vormen van wat er met onze uitstoot gebeurt – en welk beleid we moeten voeren.’
Op onstuimige oceanen, zoals de Zuidelijke Oceaan, maken brekende golven talloze bubbeltjes in het water. In die bubbeltjes zit CO2 uit de lucht gevangen, en de bubbeltjes verplaatsen dit broeikasgas naar de oceaan, waar het opgeslagen blijft. Dit effect was al bekend, en wetenschappers weten dat de ruige Zuidelijke Oceaan door die bubbeltjes een cruciale CO2-spons is.
Maar zodra die bubbeltjes ietsje dieper komen – slechts zo’n tien à twintig centimeter onder het zeeoppervlak – is er ook nog de druk van het zeewater. Daardoor persen de belletjes nóg meer CO2 de oceaan in. Dit klimaateffect is nooit eerder grootschalig doorgerekend. Nu de Nature Communications-studie die extra druk wel meerekent, blijken oceanen 10 tot 15 procent meer CO2 op te nemen dan gedacht – pakweg de uitstoot van Nederland, Frankrijk, Duitsland en het VK samen.
Op het eerste oog lijkt dit goed nieuws: dat de oceanen een extra bijdrage leveren om de opwarming te remmen. Maar zo simpel is het niet, legt hoogleraar Middelburg uit. ‘We weten op basis van economische gegevens heel goed hoeveel CO2 we uitstoten, en op basis van metingen hoeveel er in de atmosfeer zit.’ Daar verandert dus niets aan. De wetenschap weet ook hoeveel de oceanen en landgebruik sámen opnemen. Het onbekende is de verdeling: hoeveel CO2 gaat precies naar bossen, hoeveel precies naar zee? Als er meer CO2 door de oceanen wordt opgenomen, dan kan het niet anders zijn dat er minder CO2 door bossen worden opgenomen dan tot nu toe gedacht. Volgens Wouter Peters van de Wageningen Universiteit blijven bossen echter ‘extreem belangrijk’ – mogelijk is hier juist extra werk nodig nu de totale impact kleiner lijkt.
Het proces van opname van CO2 door oceanen blijkt complex en verder onderzoek is noodzakelijk. Ondertussen blijft bomen planten voor het klimaat zinvol, maar substantiële vermindering van CO2-uitstoot is de enige zekere oplossing voor de klimaatcrisis.
Foto: bearfotos on Freepik
