Een afgedankte bank belandt via de milieustraat vrijwel altijd in de verbrandingsoven, ook al zijn het hout, metaal, textiel en schuim goed herbruikbaar. Het kabinet vindt dat zonde en maakt producenten en importeurs van banken, keukenkasten en bedden uiterlijk in 2030 zelf verantwoordelijk voor inzameling en hergebruik van hun producten — zoals eerder bij plastic flesjes en textiel. Dit najaar komt een conceptplan.
Nederland koopt jaarlijks zo'n 2 miljard kilo aan nieuwe meubels, berekenden de onderzoeksbureaus Tauw en Rebel. Slechts 260 miljoen kilo afgedankte meubels krijgt nu een tweede leven via kringloopwinkels en verkoopplatformen; de rest wordt vooral verbrand. 'Meubels gaan steeds minder lang mee', zegt Jacolien Eijer, directeur van de NVRD, de belangenbehartiger van gemeenten bij de afvalinzameling.
Zes publieke afvalbedrijven wachten de landelijke regeling niet af en halen meubels al zelf uit elkaar, vaak door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Eén daarvan is Cure Afvalbeheer, actief in Eindhoven, Valkenswaard en Geldrop-Mierlo. 'Banken zonder nietjes met veel karton zijn in 20 minuten uit elkaar', zegt Twan de Waal van Cure. Van het kunststof maakt het bedrijf bierkratten, van het hout badkamermeubels, van het leer dierenriemen en barbecueschorten.
Geld is het tweede motief: verbrandingsbelasting stijgt fors, en die kosten betaalt de burger via de afvalstoffenheffing. 'Hoe minder wij hoeven te verbranden, hoe lager de afvalstoffenheffing', aldus De Waal.
Volgens Eijer ontstaat zo een prikkel om meubels te maken die makkelijker uit elkaar te halen zijn, beter te repareren en langer meegaan. IKEA heeft al een terugkoopservice, kantoormeubelbedrijf Ahred verkoopt opgeknapt meubilair. De brancheverenigingen CBM en RND steunen de regeling, maar willen eerst weten hoeveel hergebruik rendabel is. Eijer pleit voor verplichte percentages gerecycled materiaal: 'Dan ontstaat er een markt voor en wordt het economisch rendabel.'
Oude meubels zijn meer waard dan ze lijken: wie ze aan de kringloop doneert of online verkoopt, houdt ze uit de verbrandingsoven. En nieuwe spullen zijn altijd belastend voor de planeet. Dus: Repair, Reuse, Reduce and Recycle!
