Het zijn alarmerende woorden van de 86-jarige ecoloog Daniel Janzen: in de bossen van Costa Rica is het griezelig stil geworden. Het lijkt meer op een steriel museum dan op een levend ecosysteem. De reden? Massale insectensterfte. Zeg maar gerust een ineenstorting van insectenpopulaties. (Bronnen: The Guardian en BNNVARA)
Dichter bij huis toont onderzoek aan dat in Duitse natuurreservaten het aantal vliegende insecten de afgelopen 30 jaar met 75 procent is gedaald. Verderop in de voedselketen is de dramatisch teruggang van insecten ook meetbaar. Ecologen melden wereldwijd dalingen in populaties insectenetende vogels, hagedissen en vleermuizen.
Veldonderzoek
Janzen bestudeert al decennia insectenpopulaties in Zuid-Amerika. Noodgedwongen eigenlijk; bijna vijftig jaar geleden viel hij tijdens veldonderzoek in Costa Rica in een ravijn, waarbij hij terecht kwam op de lens van zijn fototoestel. Hij brak meerdere ribben en slaagde er maar ternauwernood in om uit het ravijn te klimmen en naar zijn hut terug te kruipen. In the middle of nowhere, zonder buren of een hospitaal in de buurt, bond hij zichzelf vast aan een stoel om zo zijn ribben te laten genezen.
In de maand die volgde observeerde hij de insecten die in zijn directe nabijheid in struiken en bomen leefden. ’s Nachts was het niet anders. Duizenden motten klitten om het schrale licht bij het verblijf van Janzen. Een orkest van gezoem, geknisper en getjirp klonk in het woud.
Akelig stil
Maar het geluid is verstomd. Van de duizenden soorten insecten die in begin jaren tachtig in het Guanacaste-gebied leefden, zijn er nog maar een paar over. Janzen zegt daarover in The Guardian: ‘Bladeren die tot de nerf opgegeten zouden moeten zijn, hangen nu onaangetast aan de bomen. Het lijkt meer op een museum dan een bos.’
Oorzaak voor de teruggang is menselijk handelen. Het gebruik van pesticiden en meststoffen, chemische vervuiling en verlies van leefgebied aan industriële landbouw zijn de voornaamste redenen voor de drastische afname van de soortenrijkdom. Daarnaast zijn de gevolgen van klimaatverandering van grote invloed. Janzen kwam in 1963 voor het eerst in het gebied. Het droge seizoen duurde toen 4 maanden. Nu is dat zes maanden. En ook dat is funest voor insecten.
Bron The Guardian
