In zijn nieuwe film Ocean laat David Attenborough zich ongekend scherp uit over industriële visserij. De bijna 100-jarige verteller, wereldwijd geroemd om zijn rustige toon en indrukwekkende natuurbeelden, waarschuwt nu expliciet voor ‘moderne kolonisatie op zee’. Hij spreekt over sleepnetten die de zeebodem kapot trekken met zo’n kracht dat de littekens vanuit de ruimte zichtbaar zijn. ‘Het idee van een regenwoud bulldozeren leidt tot verontwaardiging. Maar we doen elke dag hetzelfde onder water. Je zou denken dat dat illegaal zou zijn,’ zegt hij in The Guardian.
De film verschijnt op 8 mei, Attenborough’s verjaardag, en richt zich op de grootschalige verwoesting door bodemberoerende visserij. Met unieke beelden laat Ocean zien hoe trawlers voor de kusten van onder meer Groot-Brittannië en Turkije wolken van sediment opstuwen, vissen verjagen en ecosystemen aan gort trekken. Volgens Attenborough is inmiddels twee derde van alle grote roofvissen verdwenen. In Antarctica zouden trawlers zelfs de fundamenten van het ecosysteem wegnemen.
De toon is activistischer dan ooit, zegt regisseur Keith Scholey, die al decennialang met hem samenwerkt. ‘Hij weet hoe voorzichtig hij moet zijn met zijn gezag. Maar hij wil nu echt verandering. Hij is veel verder gegaan dan voorheen.’ Attenborough benadrukt dat hij vooral een verhalenverteller is, geen campagnevoerder. Juist daardoor, zegt Scholey, blijft hij voor iedereen geloofwaardig – en komt zijn boodschap des te harder aan.
In veel kustgebieden voelen lokale vissers de gevolgen van de grootschalige visserij dagelijks. In landen waar gemeenschappen voor hun voedsel afhankelijk zijn van de zee, concurreren ze met trawlers uit Europa of Azië. Attenborough noemt dat ‘moderne kolonisatie op zee’ – een stille uitputting van hulpbronnen waar de armste vissers als eersten de prijs voor betalen.
Toch is Ocean niet alleen een aanklacht. Attenborough toont ook wat herstel mogelijk maakt. Voorbeelden uit Schotland en Hawaï laten zien dat de zee opmerkelijk snel kan terugveren zodra destructieve visserij wordt verboden.
Op het Schotse eiland Arran is een visverbod in een klein gebied al voldoende geweest om het zeeleven te laten terugkeren. ‘Ik heb het eerder gezien – op wereldschaal’, zegt hij, verwijzend naar het succes van het verbod op commerciële walvisvangst in 1982. ‘De oceaan kan sneller herstellen dan we ooit hadden gedacht.’
Met de film vestigt hij de aandacht op de VN-Oceanenconferentie in juni in Nice. Daar moeten lidstaten afspraken maken om dertig procent van de oceanen te beschermen tegen grootschalige visserij. ‘We staan op een kruispunt’, zegt Attenborough. ‘De zee is de belangrijkste plek op aarde.’
Bron: The Guardian https://lnkd.in/e6yV4WTR
