In de Gelderse Poort krijgt de natuur de ruimte om op eigen kracht nieuw ooibos te ontwikkelen. Waar Staatsbosbeheer normaal gesproken bomen aanplant, wordt in een uiterwaard langs de Waal juist gekozen voor spontane bosvorming. Die aanpak sluit aan bij de Nationale Bossenstrategie, waarin is afgesproken dat Nederland in 2030 over 37.000 hectare extra bos beschikt.
Staatsbosbeheer neemt daarvan 5.000 hectare voor zijn rekening. Hoewel de uitvoering door onder meer vergunningstrajecten langzamer verloopt dan gehoopt, is inmiddels ruim 1.300 hectare nieuw bos op eigen terrein gerealiseerd. 'Op de meeste plekken doen we dat door nieuw bos te planten. Maar het is natuurlijk het mooist als bos spontaan ontstaat op plekken waar het van nature wil ontstaan', aldus Linde Gommers-Verbeek, provinciaal adviseur bij Staatsbosbeheer.
Voor dit gebied werd in de zomer van 2025 een vergunning verleend om maximaal 200 hectare bos te laten ontstaan. Door droogte, wisselende waterstanden en de dynamiek van de rivier verwacht boswachter ecologie Linde uiteindelijk ongeveer 130 hectare. Zaden worden met sediment aangevoerd, terwijl hoogwater jonge boompjes ook weer kan wegspoelen. Daarnaast remmen runderen en paarden de bosontwikkeling doordat zij jonge scheuten begrazen. Vooral onder stekelige struiken, zoals meidoorn en roos, krijgen jonge bomen daardoor een kans.
Dat spontane bosontwikkeling hier mogelijk is, vergde intensief overleg met Rijkswaterstaat en de provincie Gelderland. Te veel begroeiing kan de afvoer van rivierwater namelijk belemmeren. Dankzij aangepaste vegetatiekaarten ontstond ruimte voor bos in stroomluwe delen van de uiterwaarden. 'De natuur mag dus meer zelf kiezen waar het wil gaan groeien en dat is goed nieuws.'
Het nieuwe bos zal bestaan uit zowel zachthout- als hardhoutooibos. Wilgen en populieren domineren de lager gelegen, regelmatig overstromende delen, terwijl op hogere gronden onder meer eiken, fladderiepen, lindes en de zeldzame zwarte populier worden verwacht. Goed ontwikkelde ooibossen behoren tot de soortenrijkste bostypen van Nederland en bieden leefgebied aan onder meer wielewaal, nachtegaal, bever, spechten, vlinders, mossen, paddenstoelen en talloze insecten.
Bron: https://www.staatsbosbeheer.nl/wat-we-doen/nieuws/2026/07/ooibos-dat-vanzelf-mag-ontstaan
